Vì sao complex sentences là điều kiện gần như bắt buộc cho band 7+?
Theo tiêu chí Grammar Band Descriptors, để đạt band 7.0, thí sinh phải sử dụng “a variety of complex structures” với phần lớn câu chính xác. Điều này có nghĩa là nếu bài viết của bạn chủ yếu là câu đơn và câu ghép cơ bản, bạn khó có thể vượt qua mốc 6.5.
Tuy nhiên, complex sentences không đơn thuần là câu dài. Một câu phức được hình thành khi có ít nhất một mệnh đề phụ thuộc đi kèm mệnh đề chính, thể hiện quan hệ logic như nguyên nhân – kết quả, điều kiện, nhượng bộ hoặc bổ sung.
Examiner không chấm điểm dựa trên độ dài câu, mà dựa trên khả năng bạn kiểm soát quan hệ ý nghĩa thông qua cấu trúc ngữ pháp.
Hiểu đúng complex sentences trong bối cảnh học thuật
Trong IELTS Writing Task 2, câu phức giúp bạn:
- Thể hiện lập luận hai chiều một cách rõ ràng.
- Làm nổi bật quan hệ nguyên nhân – hệ quả.
- Thể hiện giả định hoặc điều kiện.
- Giảm lặp chủ ngữ bằng mệnh đề quan hệ hoặc rút gọn.
Trong Speaking Part 3, câu phức giúp bạn mở rộng ý thay vì trả lời ngắn gọn, thể hiện chiều sâu tư duy.
Điểm mấu chốt không phải là “có dùng câu phức”, mà là dùng chúng để phục vụ lập luận.
Những dạng complex sentences quan trọng cho band 7+
Mệnh đề nguyên nhân và kết quả
Đây là dạng phổ biến nhất trong bài luận học thuật. Thay vì viết hai câu rời rạc, bạn có thể kết nối chúng bằng mệnh đề phụ thuộc chỉ nguyên nhân.
Ví dụ: Many young people struggle with financial management because they have never received proper education in this area.
Cấu trúc này không khó, nhưng cần kiểm soát tốt thì và sự hòa hợp chủ ngữ – động từ.
Mệnh đề nhượng bộ
Band 7+ thường yêu cầu lập luận đa chiều. Mệnh đề nhượng bộ giúp bạn thừa nhận một quan điểm trước khi phản biện.
Although online learning offers flexibility, it may not provide the same level of interaction as traditional classrooms.
Điểm quan trọng là tránh lặp cấu trúc “Although…, S + V…” quá nhiều lần. Bạn cần đa dạng hóa bằng even though, while, whereas, or despite the fact that.
Câu điều kiện nâng cao
Band 6 thường chỉ dừng ở điều kiện loại 1 và 2 cơ bản. Để đạt 7+, bạn nên kiểm soát thêm:
- Điều kiện loại 3.
- Điều kiện hỗn hợp.
- Cấu trúc đảo ngữ trong câu điều kiện (mức nâng cao hơn).
Ví dụ: If governments had invested more in public transport, traffic congestion would not be as severe today.
Cấu trúc này thể hiện khả năng tư duy giả định trong bối cảnh học thuật.
Mệnh đề quan hệ và rút gọn mệnh đề
Mệnh đề quan hệ giúp mở rộng danh từ và tăng tính học thuật.
Students who are exposed to diverse perspectives tend to develop critical thinking skills.
Ở band 7+, bạn nên làm quen với rút gọn mệnh đề: Students exposed to diverse perspectives tend to develop critical thinking skills.
Việc rút gọn đúng cách giúp câu văn tự nhiên và cô đọng hơn.
Danh hóa kết hợp câu phức
Danh hóa không trực tiếp tạo câu phức, nhưng khi kết hợp với mệnh đề phụ thuộc, nó tạo nên cấu trúc học thuật mạnh mẽ.
The rapid expansion of urban areas has led to environmental degradation, which poses long-term challenges for policymakers.
Sự kết hợp giữa danh hóa và mệnh đề quan hệ là đặc trưng của văn phong band 7+.
Sự khác biệt giữa band 6.5 và 7.0 trong việc dùng câu phức
Ở band 6.5, thí sinh có dùng câu phức nhưng còn lặp cấu trúc hoặc mắc lỗi nhỏ khá thường xuyên. Câu có thể đúng về ngữ pháp nhưng thiếu tự nhiên.
Ở band 7.0, cấu trúc đa dạng hơn và lỗi không mang tính hệ thống. Quan trọng hơn, câu phức được sử dụng đúng chỗ, không gượng ép.
Một bài viết toàn câu phức dài nhưng thiếu kiểm soát vẫn có thể bị đánh giá thấp hơn bài viết có cấu trúc đa dạng và chính xác.
Những lỗi phổ biến khi cố gắng viết complex sentences
- Thứ nhất là viết câu quá dài khiến ý trở nên rối rắm.
- Thứ hai là dùng liên từ sai quan hệ logic.
- Thứ ba là thiếu chủ ngữ khi rút gọn mệnh đề.
- Thứ tư là sai thì trong câu điều kiện.
Nhiều thí sinh cố gắng thêm mệnh đề phụ chỉ để “tăng độ phức tạp”, nhưng điều này có thể phản tác dụng nếu làm giảm độ rõ ràng.
Nguyên tắc quan trọng là: nếu câu phức không làm lập luận rõ hơn, hãy giữ cấu trúc đơn giản.
Chiến lược luyện complex sentences hiệu quả
Bước đầu tiên là phân tích bài mẫu band 7–8 để nhận diện cấu trúc được dùng trong ngữ cảnh thực tế.
Bước thứ hai là viết lại câu đơn thành câu phức theo nhiều cách khác nhau. Ví dụ, một ý tưởng có thể được triển khai bằng mệnh đề nguyên nhân, nhượng bộ hoặc điều kiện.
Bước thứ ba là luyện viết đoạn văn hoàn chỉnh thay vì luyện từng câu rời rạc. Câu phức chỉ có giá trị khi nó phục vụ mạch lập luận chung.
Tại Lớp IELTS Năng Khiếu, Phường Rạch Dừa (Vũng Tàu), lớp nhỏ 5–7 học viên cho phép giáo viên sửa từng câu phức chi tiết và chỉ ra lỗi mang tính hệ thống. Việc được kèm sát và hướng dẫn cá nhân hóa giúp học viên hiểu rõ vì sao câu của mình chưa đạt band 7 và cần điều chỉnh ở đâu để đạt mục tiêu.
Complex sentences trong Speaking: Tự nhiên hơn là hoàn hảo
Trong Speaking, bạn không cần câu quá dài. Điều examiner tìm kiếm là khả năng mở rộng ý một cách trôi chảy.
Ví dụ: I believe that technology has improved our lives because it allows people to access information instantly, which was impossible in the past.
Ở đây, câu phức giúp mở rộng ý tự nhiên. Nếu bạn có thể duy trì cấu trúc tương tự trong nhiều câu trả lời mà không bị ngập ngừng, đó là dấu hiệu của band 7+.
Kết luận: Câu phức là công cụ tư duy, không phải chiêu thức
Để đạt band 7+, complex sentences là điều gần như bắt buộc, nhưng chúng không phải mục tiêu tự thân. Câu phức chỉ thực sự có giá trị khi giúp bạn thể hiện quan hệ logic rõ ràng và lập luận chặt chẽ.
Thay vì cố gắng viết câu dài hơn, hãy tập trung vào việc kiểm soát tốt các dạng mệnh đề cốt lõi và sử dụng chúng linh hoạt. Khi complex sentences trở thành công cụ tư duy thay vì kỹ thuật đối phó, band 7+ sẽ không còn là mục tiêu xa vời mà là kết quả tất yếu của quá trình luyện tập có chiến lược.
